Euskararen Errepublika Archives - Euskal Herrian Euskaraz https://ehe.eus/tag/euskararen-errepublika/ Herri mugimenduko eragile euskaltzalea Fri, 13 Dec 2024 10:24:11 +0000 eu hourly 1 https://wordpress.org/?v=6.8.5 https://ehe.eus/wp-content/uploads/2020/05/cropped-favicons-1-32x32.png Euskararen Errepublika Archives - Euskal Herrian Euskaraz https://ehe.eus/tag/euskararen-errepublika/ 32 32 242873344 Jendetza batu gara Euskararen Errepublikaren alde Durangon eginiko manifestazioan https://ehe.eus/jendetza-batu-gara-euskararen-errepublikaren-alde-durangon-eginiko-manifestazioan/ Tue, 10 Dec 2024 16:31:50 +0000 https://ehe.eus/?p=3160 Euskaraz bizitzeko, Euskararen Errepublika” lelopean, manifestazio nazionala egin dugu, abenduaren 7an, Durangon. 18:00etan, Landako Gunetik ...

Irakurri osorikJendetza batu gara Euskararen Errepublikaren alde Durangon eginiko manifestazioan

The post Jendetza batu gara Euskararen Errepublikaren alde Durangon eginiko manifestazioan appeared first on Euskal Herrian Euskaraz.

]]>
Euskaraz bizitzeko, Euskararen Errepublika” lelopean, manifestazio nazionala egin dugu, abenduaren 7an, Durangon. 18:00etan, Landako Gunetik abiatu da manifestaldia eta eguraldia lagun izan ez arren, ehundaka lagun batu gara. Durangoko kaleak, hala nola, euskararen eta independentziaren aldeko oihuz zeharkatu ostean, Santa Ana plazan egin dugu amaierako ekitaldia.

Unai Iturriaga bertsolariak kantatutako bertso batekin hasi da ekitaldia. Jarraian, Maddi Arando eta Irene Larrañaga bergararrek “Euskal Herrian Euskaraz” abesti ezaguna abestu dute. Ondoren, EHEko bozeramaileek, Sugoi Etxarrik eta Intza Gurrutxagak, manifestazioko irakurketa egin dute. Amaitzeko, Spartak Dementziala taldeko kideek “Folklore Basque”a kantua abestu dute.

Jarraian, EHEko bozeramaileek egindako irakurketa osorik irakur dezakezue:

“Larrialdi linguistikoa”. “Larrialdi-linguistikoa”, ez da lelo bat, ez da kontzeptu katastrofista bat. Gure hizkuntzaren, eta ondorioz, gure herriaren egoera sakon aztertuz ateratako ondorioa da. Euskararen biziberritze-prozesua, azken urtetan geldialdian egon ondoren, atzerakada-arriskuak eta mehatxuak handituz doaz, oldarraldi edo erasoaldi judizial, politiko eta mediatikoaren eskutik.

Ez da gure hizkuntza larrialdi-egoeran dugun lehen aldia, are gehiago, egoera askoz ere okerragoan egonak gara. 50eko hamarkadaren bueltan, egoera latzean zegoen gure hizkuntza, eta ondorioz, baita gure herria ere. Hil ala biziko egoera hartan, zenbait euskaldunek sinetsi zuten egoera irauli zitekeela, inposatzen zen normaltasuna, debekuz, autogorrotoz eta konplexuz betetakoa, puskatu eta utopia propioak, burujabeak, irudikatzen eta errealitate bilakatzen hasi ziren: gau eskolak, ikastolak, kultur sorkuntza euskalduna… Ezkutuan, era klandestinoan, haien buruak arriskuan jarriz, lortu zuten: basamortuaren erdian, historiaren joanak espero gabeko loraldi bat izango zenaren haziak erein zituzten. Inflexio-puntu horretatik, beste borroka batzuei lorturik, euskara biziberritze bidean jarri zen, eta gaur egun dagoen egoerara ekarri zuten hilzorian zen hizkuntza. Txingurri lanean aritu diren euskaltzale ezagun zein ezezagun guzti horiei, gure esker eta aitortzarik beroenak hemendik.

Beraz, larrialdian gaude, baina egindako borroka guztiari esker, beste puntu batetik abiatzen gara. Iñaki Iurrebasok, bere ikerketa sakonaren bidez, diagnostiko on bat egiteko oinarria jarri digu euskaldunoi eta hortik abiatu behar dugu, gure ustez. Bertan azpimarratzen den bezala, euskaldunok, gure egunerokoan aurkako norabidean doan korronte indartsu bati egin behar diogu aurre euskaraz bizitzeko saiakera horretan. Eta argi esan behar dugu: ez da ez dugula nahi, ez da euskaraz badakigula baina ez dugula erabiltzen. Horiek, instituzioek haien ardurak eta egiturazko arazoak ezkutatzeko sortzen dituzten aitzakiak dira, indibidualismo- eta despolitizazio-garaietan erraz sinetsi izan direnak. Ez ditzagun geuk ere argudio horiek erreproduzitu! Arazoa da gure egungo bizimoduaren erdigunea hartzen duten pantailek, kultura globalizatuaren merkatu kapitalistan sortzen diren edukiak hizkuntza hegemonikoetan jasotzen ditugula eta bertako instituzioek ez dutela horri aurre egiteko neurriko erantzunik ematen. Arazoa da Euskal Herrian hezkuntza sistemek, oraindik ere, ikasleen gehiengoa ez dutela euskalduntzen eta horren aurrean, iazko abenduan onartu zen Hezkuntza Lege lotsagarria bezalakoak onartzen dituztela, hezkuntzako eta euskalgintzako eragileen arteko adostasun sozial zabalei bizkar emanda. Arazoa da, gainera, eskolan euskalduntzea ukatu zaien horiek edota beste lurralde batzuetatik etorri direnek, oraindik ere, bertako hizkuntza ikasteko ordaindu behar izatea. Eta arazoa da Nafarroa Garaiko zatirik handienean eta Ipar Euskal Herrian oraindik ere euskarak ofizialtasuna ukatua izatea. Horregatik, garbi izan behar dugu larrialdi-egoera hau, ez dela norbanakoon ardura, baizik eta egiturazko arazoen ondorio.

Eta ez da bizi dugun larrialdi bakarra, krisi-testuinguru betean bizi baikara: krisi klimatikoa, zaintzena, etxebizitzarena, migrazioena… Eta krisi-testuinguruan, “kasualitatez”, joera erreakzionarioak indartzen dituzte eliteek, erroko arazoak ikusi eta horiei aurre egin beharrean, kolektibo zapalduen artean zatiketa eta gorrotoa sortuz. Horregatik, euskaldunok argi izan behar dugu, euskaldun gisa bizi dugun arazo hau, guztiz lotuta dagoela beste arazo horiekin, erroan kausa berdina dutela. Izan ere, sistema kapitalista basati honek ekosistemak, herriak, kulturak, komunitateak, bizitzak… suntsitzen ditu errentagarritasun- eta homogeneizazio-logiken bidez, gutxi batzuen etekinaren mesedetan. Horregatik argi eta garbi diogu, ez euskaldun bezala bizi dugun zapalkuntza, ez euskaldunon aurkako oldarraldi hau, ez direla fenomeno isolatuak, baizik eta sistemaren oinarrietan eta joera erreakzionarioen gorakadaren testuinguruan ulertu behar ditugula.

Bi irakaspen, gutxienez, ateratzen ditugu aurreko euskalduntze-arotik: bata, euskararen biziberritze-prozesua bultzatu duen borroka oso lotua egon dela bestelako borrokekin, elkar elikatu direla borroka guztiak; eta bestea, euskalduntze-prozesu horren galga nagusia euskarari ezarritako bigarren mailako estatusa izan dela, hau da, ofizialtasun-eza lurralde batzuetan eta hizkuntza hegemonikoekiko koofizialtasun desorekatua eta etengabe mehatxatua besteetan. Bi irakaspen, eta beraz, bi ondorio aurrera begira: lehenengoa, hurrengo euskalduntze-olatuak, bizi dugun bigarren mailako estatus hori gainditzeko aspirazioa izan behar duela, eta horrek, ezinbestean, independentzia lortzea eta Euskararen Errepublika eraikitzeko zeregina erdigunera ekartzea esan nahi du; eta bigarrena, bide hori, bestelako borroketan dabiltzan mugimenduen eskutik, eta behetik gora eginen dugula: langile borrokaz, borroka feministaz, antiarrazistaz, sexu-askapen borrokaz eta bestelako borroka askatzaile guztien eskutik.

Bizi duguna, egiturazko arazoa dela esan dugun bezala, ezin dugu errealitate honen aurrean dugun ardura ukatu, gainetik kendu. Euskararen auzia despolitizatzetik urrun, pertsonala politiko gisa ulertuz, bizi dugun egoeraren eta haren kausen kontzientzia hartu, saretu, antolatu, borrokak piztu eta kaleak hartzeko garaia da! Euskal Herrian Euskarazetik konpromisoa hartzen dugu, egoerak eskatzen duen neurrian, gure jardunean orain arte egiten duguna baino gehiago eta hobeto egiteko, edo behintzat, ahalegin horretan dena emateko; Euskalgintzaren Kontseiluaren baitan, euskalduntze-olatu berriak eskatzen duen estrategia amankomunaren garapenean, zorroztasunez baina arduraz, gure ekarpena egiteko; eta tokian tokiko zein nazio mailako beste eragileekin aliantzak indartu eta sinergiak sortzen laguntzeko.

Izan ere, egoerak, euskalgintzatik haratagoko inplikazioa eskatzen du. Horregatik, dei egiten diegu, batetik, alderdi euskaltzaleei, haien ardura hartu dezaten eta euskara bazterretik lehentasunetara ekar dezaten, behingoz! Aitzakietatik ekintzetara pasa daitezen! Eta bestetik, Euskal Herritik, maila eta eremu desberdinetan, mundua aldatzeko borrokan ari diren guzti horiei, euskalduntze olatu berri honetara batzeko: gazte mugimenduei, espazio autogestionatuei, sare komunitarioei, musikariei, artistei, kulturgileei, eduki sortzaileei… borroka desberdinetan dabiltzan norbanako eta talde guzti horiei! Zuen hizkuntza-praktikak berrikusi, hausnartu eta pauso bat harago ematera dei egiten dizuegu. Beharrezko dugun olatu berri honi zuenekarpena nondik egin dezakezuen pentsatu eta ekin! Gu hemen egongo gara eraldaketa horietan laguntzeko, eta zuengandik ikasteko prest!

Euskararentzako espazioak irabazte bidean jarri behar gara, guztion konpromisoz eta txingurri-lanaren bidez, oldarralditik harroaldira! Geldialditik indarraldira! Goazen! Gora Euskal Herri euskalduna! Gora EuskararenErrepublika!

The post Jendetza batu gara Euskararen Errepublikaren alde Durangon eginiko manifestazioan appeared first on Euskal Herrian Euskaraz.

]]>
3160
Justizia euskararentzat eta euskaldunontzat, Euskararen Errepublikaren bidetik https://ehe.eus/justizia-euskararentzat-eta-euskaldunontzat-euskararen-errepublikaren-bidetik/ Thu, 05 Dec 2024 10:17:45 +0000 https://ehe.eus/?p=3147 Hainbat instituziok aurpegi zuriketarako aprobetxatu ohi duten Euskararen Nazioarteko Egunean, Euskal Herrian Euskarazetik euskararentzat eta ...

Irakurri osorikJustizia euskararentzat eta euskaldunontzat, Euskararen Errepublikaren bidetik

The post Justizia euskararentzat eta euskaldunontzat, Euskararen Errepublikaren bidetik appeared first on Euskal Herrian Euskaraz.

]]>

Hainbat instituziok aurpegi zuriketarako aprobetxatu ohi duten Euskararen Nazioarteko Egunean, Euskal Herrian Euskarazetik euskararentzat eta euskaldunontzat justizia aldarrikatu dugu. Euskaldunontzat gaur egungo markoan ez baitago justiziarik. Gure eskubideak behin eta berriz zapalduak dira eta euskaraz bizitzeko eskubidea ukatzen digute bizitzako esparru askotan.

Hain justu, Baionako epaitegian egindako ekintza honekin, Frantziako konstituzioa eta, beraz, legedia, supremazista eta euskaldunontzat baztertzailea dela salatu dugu. Hego Euskal Herrian ere gauza bera gertatzen da, Espainiako konstituzioak eraginda; hala bada, Donostiako Justizia Jauregiaren horman, tinduz idatzita, “Justizia = Euskararen Errepublika” esaldia azaldu da. Orain, gainera, oldarraldi judizial, politiko eta mediatikoarekin are nabarmenago egiten ari da hori, borrokaz lortutako eskubideak murriztu nahian dabiltzalarik. Ekintza gauzatu duten EHEko bi kideak atxilo eraman ditu Polizia frantsesak eta sei orduz izan ditu atxiloaldian. Apirilaren 11n izango dute bi ekintzaileek epaiketa.

EHEtik argi dugu sistema honen baitan eta bi estaturen pean ezinezkoa izanen dugula euskaraz bizitzea. Horregatik, euskaldunei zein nazioarteari mezu hau helarazi nahi diegu: Euskararen Errepublika, independentzia, ezinbesteko dugula Euskal Herria berreuskalduntzeko eta euskaraz bizi ahal izateko, eta beraz, munduko hizkuntza aniztasuna behar bezala garatzeko. Horregatik, Euskararen Errepublika eraikitze bidean, larunbat honetan, abenduaren 7an, Durangon eginen den manifestazio nazionalera dei egiten dugu.

 

The post Justizia euskararentzat eta euskaldunontzat, Euskararen Errepublikaren bidetik appeared first on Euskal Herrian Euskaraz.

]]>
3147
Hasi gara abenduaren 7ko manifestazio nazionalaren aurkezpen birarekin https://ehe.eus/hasi-gara-abenduaren-7ko-manifestazio-nazionalaren-aurkezpen-birarekin/ Tue, 12 Nov 2024 10:58:33 +0000 https://ehe.eus/?p=3136 Euskaraz bizitzeko, Euskararen Errepublika lelopean, Euskal Herrian Euskarazetik manifestazio nazionala deitu dugu abenduaren 7rako, Durangon. ...

Irakurri osorikHasi gara abenduaren 7ko manifestazio nazionalaren aurkezpen birarekin

The post Hasi gara abenduaren 7ko manifestazio nazionalaren aurkezpen birarekin appeared first on Euskal Herrian Euskaraz.

]]>
Euskaraz bizitzeko, Euskararen Errepublika lelopean, Euskal Herrian Euskarazetik manifestazio nazionala deitu dugu abenduaren 7rako, Durangon. Mobilizazioaren harira, Euskal Herriko txoko ugaritan, hainbat aurkezpen saio antolatu ditugu: batzuk hitzaldi edo solasaldi soilak dira; beste batzuk, ordea, musika kontzertuekin edota emanaldi kulturalekin osatutako hitzorduak izango dira.

Horietan, hainbat gai izango ditugu hizpide baina, batez ere, Euskararen Errepublikaren alde Durangoko kaleetara ateratzeko beharraren eta arrazoien inguruan arituko gara hizketan. Zenbait hitzordutan, Gorka Torre EHEko kidea ere bertan izango da, desobedientziaren bideak eta jarrera intsumisioak Euskal Herri euskaldun eta independientearen eraikuntzan egin dezaketen ekarpena nabarmentzeko asmotan.

Ondokoak dira aipatutako aurkezpen saioak:

Hitzordu bakoitzaren inguruko zehaztapen gehiago jakin nahi izanez gero, jarrai gaitzazu X (@EHEbizi) edo Instagram (@ehe.bizii) sare sozialetan edota batu Euskal Herrian Euskarazen Telegram kanalera (@EHEbizi).

 

The post Hasi gara abenduaren 7ko manifestazio nazionalaren aurkezpen birarekin appeared first on Euskal Herrian Euskaraz.

]]>
3136
Hizkuntza-larrialdiaren aurrean, abenduaren 7an euskaltzaleok Durangon mobilizatzeko deia egiten dugu https://ehe.eus/hizkuntza-larrialdiaren-aurrean-abenduaren-7an-euskaltzaleok-durangon-mobilizatzeko-deia-egiten-dugu/ Thu, 07 Nov 2024 12:37:40 +0000 https://ehe.eus/?p=2635 Euskararen Errepublika eraikitzeko premia inoiz baino agerikoagoa dela ulertuta, manifestazio nazionala deitu dugu. 18:00etan abiatuko ...

Irakurri osorikHizkuntza-larrialdiaren aurrean, abenduaren 7an euskaltzaleok Durangon mobilizatzeko deia egiten dugu

The post Hizkuntza-larrialdiaren aurrean, abenduaren 7an euskaltzaleok Durangon mobilizatzeko deia egiten dugu appeared first on Euskal Herrian Euskaraz.

]]>
Euskararen Errepublika eraikitzeko premia inoiz baino agerikoagoa dela ulertuta, manifestazio nazionala deitu dugu. 18:00etan abiatuko da Landako Gunetik.

Aurrera edo atzera? Hor dago koxka.

Euskarak, euskaldunok, urteak daramatzagu ez atzera, ez aurrera. Euskal Herri euskalduna dugu helmuga, gure hizkuntzarentzako, eta, beraz, gure komunitatearentzako osasun beteko egoera. Baina, handik urrun gaude, oso urrun oraindik. Jada, ez da ikuspegi kontua, sendo frogatuta dago eta kontzientzia hartu behar dugu: gure hizkuntza larrialdi egoeran dago.

Bidean aurrera egin genuen, nahiz eta aurkako indarrak, beti hor egon, gure hizkuntza, eta ondorioz, “gu” hori desagerrarazi nahiean. Zoritxarrez, azkenaldian, aurkako indar horiek bizkortu egin dira eta euskararen aurkako erasoaldi bat, oldarraldi bat, bizi dugu; epaitegietatik, komunikabide nagusien lerroetatik, zein hainbat sindikatu eta alderdiren diskurtsoetatik datorkiguna. Aurrera egindako guzti hori atzerarazi nahi dute. Bitartean, sistema basati honek gero eta mundu globalizatuago eta atomizatuago bateruntz eramaten gaitu, herriak eta komunitateak deseginez.

Bizi dugun oldarraldi hau ez da fenomeno isolatu bat. Munduan zehar indartzen ari den olatu erreakzionarioaren eta faxismoaren gorakadaren baitan kokatu beharra dago. Logika berberaren baitan altxatzen dituzte olatu atzerakoiak: langileon bizi baldintzak kaxkartu, emakumeon eskubideak murriztu, sexu disidentziak zigortu, etorkinekiko gorrotoa hauspotu, interes elitisten mesedetarako herriak zatitu eta suntsitu…

Ez dugu mundu hori nahi. Ez dugu atzera pausorik onartzen. Faxismoari aurre egin behar diogu, euskaratik eta euskalgintzatik ere!

Baina, ezin dugu jasotako erasoei erantzute hutsarekin konformatu. Eta ez da nahikoa horiei aurre egiteko adostasun zabalak eraikitzea ere. Gure helburuetan berretsi eta horietara iristeko indar handiagoa egitea dagokigu, bide horretan gatazka egokiak piztuz, pedagogia eginez, bestelako borrokekin saretuz, eta espazioak irabaziz. Baina, guk argi dugu, Euskal Herri euskalduna lortuko badugu, beharrezkoa izanen da euskara ardatz izanen duen independentzia lortzea, hau da, Euskararen Errepublika eraikitzea.

Ez dugu dagoenarekin konformatu nahi, ez dugu anestesia edo lasaigarririk behar, herri euskaldun eta burujabe bat nahi dugu. Aske zentzu guztietan. Eta horregatik, bide hori egin nahi duten mugimendu eta borroka guzti horiekin batera eraikiko dugu burujabetza. Ez gara zerotik hasten, asko da jada egin dena, beraz, gauden tokitik abiatuta eta aurrekoek egindako bidetik ikasiz, egin dezagun burujabetzarako bide hori, egunerokoan, intsumisiotik eta antolatuta. Euskal Herria izan dadin mundu ilun honetan itxaropen-argi, askapenerako bidean, inspirazio-iturri.

Abenduaren 7an, euskaltzaleok hitzordu garrantzitsua dugu Durangon. Manifestazio nazionala eginen dugu, arratsaldeko seietan Landako Gunetik hasita; faxismoaren aurkako eta askatasunaren aldeko fronte euskaltzalea ikustarazteko, hizkuntza-larrialdiaren aurrean, Euskararen Errepublika eraikitzea beharrezkoa dela aldarrikatzeko eta helburu hori, beste askorekin batera, borrokatuz, lortuko dugula baieztatzeko.

Horregatik, abenduaren 7an euskaltzaleok Durangora!

The post Hizkuntza-larrialdiaren aurrean, abenduaren 7an euskaltzaleok Durangon mobilizatzeko deia egiten dugu appeared first on Euskal Herrian Euskaraz.

]]>
2635
Euskaltzale Independentiston Topaketa arrakasta handiz egin da https://ehe.eus/euskaltzale-independentiston-topaketa-arrakasta-handiz-egin-da/ Tue, 10 Oct 2023 09:00:05 +0000 https://ehe.eus/?p=2500 Pasa den urriaren 7an euskaltzale ugari bertaratu zen Villabonara, Euskararen Errepublikaren beharra aldarrikatu eta hura ...

Irakurri osorikEuskaltzale Independentiston Topaketa arrakasta handiz egin da

The post Euskaltzale Independentiston Topaketa arrakasta handiz egin da appeared first on Euskal Herrian Euskaraz.

]]>
Pasa den urriaren 7an euskaltzale ugari bertaratu zen Villabonara, Euskararen Errepublikaren beharra aldarrikatu eta hura eraikitzeko bidean hainbat galderen bueltan elkarrekin pentsatu asmoz. Hausnarketa interesgarriekin eta indartsu hasi genuen Euskaltzale Independentiston Topaketa; izan ere, Gurea antzokian 200 lagun inguru bildu zituen mahainguru nagusiak. Ekhiñe Atorrasagastiren gidaritzapean, Amets Aranguren, Amets Arzallus, Eneko Bidegain, Estitxu Garai eta Lorea Agirre Euskararen Errepublikaren inguruan luze eta sakon mintzatu ziren. Ardatz nagusi horren inguruan aurreikusita zeuden hiru galdera nagusiak (zertarako, nola eta nolakoa) lantzeko denboraz motz geratu ziren eta lehenengo bien bueltako hausnarketekin geratu behar izan genuen, nahiz eta hirugarren galdera ere zeharka landu.

Amets Arangurenek esan zuenez, euskaldun izatea “gure izaeraren eduki” izatetik “forma” izatera pasatu behar da. “Euskararen errepublika behar dugu gure liburutegietan euskal musika eta euskal literatura atalak desagertu daitezen”. Amets Arzallusek Txillardegiren hitzei egin zien ñabardura: ·Estaturik gabe ere iritsi gara iritsi garen lekura, eta ez dakit euskara salbatuko dugun, baina eutsi diogu, arnasestuka bada ere·. Dena den, onartu du “geroz eta korrontearen kontrago” goazela euskaldunok. Izan ere, argi dago, gero eta modu ageriagoan gainera, herri edo hiztun komunitate gisa aurrera egiteko ditugun erronkak erraldoiak direla eta Estatu propioa eta independentea izateak eskaintzen duen burujabetza eskuratu ezean, oso zail izanen dugula aurrera egitea. Bestetik, Eneko Bidegainek, Euskal Herriko zatiketa administratiboa “normalizatu” egin dela, eta horrek lurralde ikuspegia “diluitu” duela azpimarratu zuen: “Euskal Herrian ez daude hiru milioi ni, baizik eta bi gu, Iparraldean zein Hegoaldean”. Estitxu Garaik gutasun horri heldu zion, baina beste ikuspegi batetik: “Gu pila bat ditugu Euskal Herrian, eta aniztasun horri nola erantzuten diogun erronka handia da; nola konektatu mundu hobe eta bizigarriagoa amesten dugunon borroka horiek guztiak”. Lorea Agirrek, bide beretik, euskaldunon zapalkuntza eta eskubideen urraketak izan zituen hizpide. “Euskara diskriminazio ardatz bat da eta euskarak izan behar du antidotoa gizarte honen baitan dauden talde desjabetu guzti horien gizarte baturara iristeko”. Menperakuntzen ardatzak zehaztu eta horietan euskara txertatzeko beharra nabarmendu du. Ildo hori, arratsaldeko “Zein leku du euskarak intersekzionalitatean?” tailaerrean sakondu zen.

Ekitaldi politikoa

Jarraian, ekitaldi politikoa izan zen alboko Ama Lurra plazan. Amaia Agirre bertsolariak eman zion hasiera ekitaldiari, bertso pare batekin. Jarraian, Paul Bilbaok hartu zuen hitza, Euskalgintzaren Kontseiluko Idazkari Nagusi ohiak, eta aste horretako astelehenean zendu den Xabier Mendiguren izan zuen gogoan. 

Hizkuntza-gutxituetan mintzo diren herri guztiei keinu bat eginez, Paola Martínez Millanguir eta Paulina Melinka Poffald Quelempam maputxeak igo ziren ondoren oholtzara. Hizkuntza gutxituetako hiztunok gure hizkuntzari eustearen garrantzian jarri zuten fokua eta Euskal Herriarekiko elkartasuna adierazi zuten. Azkenik, Kattalin Zubizarretak Olaia Inziarteren Behe klasekoa kantua abestu ondoren, Sugoi Etxarrik eta Intza Gurrutxagak hitza hartu zuten, EHEren irakurketa politikoa egiteko. Irakurketa politiko osoa hemen irakurgai.

Historian atzera egin eta 60ko hamarkadan jarri zuten lehenik begirada. Hala, nabarmendu zutenez, garai hartan, “su txikian egosten ari zen euskararen biziberritzerako gogo, motibazio eta indarrak eztanda egin zuen”. Azaldu zutenez, euskararen aldeko borroka ez zen modu “isolatuan” eman eta euskaldun izatea “nire burua askatzeko” eta “desobeditzeko” bide bilakatu zen. Era berean, EHEk tokian toki borroka ugari piztu izan dituela gogorarazi zuten eta prozesu horretan bidelagun izan diren euskaltzale guztiei eskerrak eman zizkieten. Lortutakoa handia izan arren, urte luzetako lan horren fruitu gehienak, jada, jaso ditugula azpimarratu zuten. Zentzu horretan, euskalgintzaren baitan, eragile ezberdinen arteko diagnostikoan bat egiten dugula ere ohartarazi zuten; alegia, hizkuntza politiketan “jauzia” emateko beharra dagoela. “Izan ere, funtsean, duela 44 urteko egiturazko egoera berean gaude: bi estatu arrotzen menpe, lurralde osoan ofizialtasuna aitortu gabe, burujabetzarik gabe…” zioten. Argi esan zuten espainiar eta frantziar estatuen helburua “gure hizkuntzaren gutxiagotze-prozesuaren ondorioak betikotzea eta indartzea” izan dela eta hala izaten jarraitzen duela. 

Mundu luze zabalean hedatu den eta guztiok zeharkatzen gaituen “dominazio sistema konplexu” horretan ere jarri zuten arreta, “errentagarritasun-tasak handitzeko eta aberastasuna metatzeko hizkuntza txikiak oztopo dituen kapitalismo heteropatriarkal eta ekozida”. Hala, datozen urteei begira, EHEtik ditugun erronka nagusienetako batzuk zerrendatu zituzten: euskara ofizial egitea Euskal Herri osoan, hizkuntza ereduak gainditu eta euskaldunduko duen hezkuntza sistema eraikitzea, pantailak euskalduntzeko bidean aurrera urrats sendoak eman daitezen eragitea eta euskarazko espazio seguruak edo maila ezberdineko arnasguneak indartu, hedatu eta sortzea. 

Erronka guzti horien aurrean, “erakunde publikoak beste alde batera begira” daudela salatu dute eta euskalgintzako eragileen artean, “estrategia eta ekintza-ildo bateratuak” indartu behar direla nabarmendu zuten. Amaitzeko, “Euskararen Errepublika” eraikitzearen beharra ozen aldarrikatu zuten: “Bai herri bezala aurrera ateratzeko, bai Euskal Herri euskalduna lortzeko, ezinbesteko dugu independentzia; izan ere, soilik estatu independiente batek ematen duen botere politikoa eskuratuta erantzun ahalko dizkiegu aipatutako erronkei”. Etorkizunari begira, itxaropenerako mezua jaurti zuten, gogoraraziz “Euskal Herri euskalduna posible” dela.

Ekitaldiari amaiera emateko, Euskalgintzaren Kontseiluak deitutako azaroaren 4ko manifestazio nazionalerako atxikimendu-argazkia atera zen, bertan zirenek Euskaraz bizi nahi dugu!, Euskararen Errepublika! eta Euskal Herrian euskaraz!” leloak oihukatzen zuten bitartean.

Arratsaldean, tailerrak

Herri bazkarian indarrak hartu ondoren, arratsaldean, gai anitzen inguruko tailerren ordua iritsi zen. Lehenengo txandan, “Euskararen erasoen aurrean, zer?” tailerrean, sistema juridiko zapaltzaile eta supremazista baten aurrean gaudela ohartarazi gintuzten Agurne Gaubekak eta Iñigo Urrutiak, horren aurrean euskaldunok geure hizkuntza eskubideen kontzientzia hartu eta mugimendu indartsu bat sortzearen beharra nabarmenduz; “Zein toki du euskarak intersekzionalitatean?” hainbat eragileren (Bilgune Feminista, Euskal Herriko Emakume Migratu eta Arrazializatuen Sarea, EHGAM eta EHE) arteko topaketan, borroka ezberdinen artean elkar entzuteko, enpatiaz aritzeko eta konplizitateak sortzeko espazioak bultzatzearen beharra ikusi zen, gerora, aliantzak ekintzetara eramateko; eta “Kultur transmisioa hezkuntzan” auzolana, euskal curriculuma, material propioaren sorkuntza, intsumisioa… eta beste hainbat tresnaren beharrezkotasunaz aritu ziren.

Bigarren txandan, berriz, “Txispa batek sortzen du sugarra: tokiko borrokak berpizten” mintegian HerriBiltzaren, EHUNen eta EHEren tokiko borroken esperientziak ezagutu eta aurrera begirako irakaspenak atera genituen; “Gazteok euskararen borrokan”, aldiz, euskalduntze olatu berri baten motore izanen den hizkuntza-zapalkuntzaren kontzientziaren berpiztea, gazteon artean nola landu eta zein borroka-ildo izan daitezkeen estrategiko bide horretan pentsatu genuen; eta bukatzeko, “Pantailak euskaraz: ezinbesteko erronka” tailerrean, EITBri euskalduntzean berriz ere eragile aktibo izatera iristeko bultzatu beharraz eta euskarazko sortzaileen lana plazaratzearen garrantziaz hitz egin zen; euskaltzaleok zeregin hortan bozgorailu izan behar dugu.

Tailerrak bukatu orduko, Jainekin Txarangaren doinuek hartu zituzten Villabonako kaleak eta musikarien inguruan bilduz joan ziren tailer ezberdinetatik zetozen parte hartzaileak. Gogobetetasuna sumatzen zen elkarrizketetan; jendea nekatuta baina pozik atera zen Topaketako hausnarketa kolektiboetatik. Une horretatik aurrera, patxadaz mintzatzeko, elkar ezagutzeko, dantzatzeko, abesteko… tartea izan zen. Herriko kale luzeetan zehar ibilitako txarangak Aljibeko kontzertuei eman zien lekukoa: Yogurina Borova eta Gora Etorri. Biek ala biek, sekulako giroa jarri zuten Villabonako lurpeko ur-biltegi zaharberrituan. Kontzertuak amaitutakoan, DJ Argi eta Txo izan ziren itxi arte.

Igande goizean, Irrintzi elkartean gosaldu ondoren, errebote partiduen erakustaldiez eta mural-pintaketaz gozatzeko aukera izan zen eta horien ostean, marianitada eta toka txapelketarekin itxi zen lehen Euskaltzale Independentisten Topaketa.

Lehen balorazioa

Azaroaren 4an Bilbon eginen dugun Komunitatearen Bilkuran balorazio zehatzagoa egin bitartean, EHEko Batzordetik egin dugu lehen balorazioa; oso positiboa da, izan ere, ezarri genituen helburuak bete dira: euskaltzale eta independentiston sarea trinkotzeko balio izan du, EHEk egiten duen egoeraren irakurketa eta datozen urteetarako lan-ildoak sozializatzeko espazio egokia izan da eta Astindu prozesuan finkatutako Euskararen Errepublikaren helburu estrategikoa xehetzen hasi garelarik, ekarpen interesgarriz beteta atera gara. Gainera, bertaratu zirenen aldetik, oso sentsazio positiboak jaso ditugu, esker eta zorion mezuekin batera. Hortaz, poz-pozik eta pilak beteta irten gara lehen Topaketa hauetatik.

 

The post Euskaltzale Independentiston Topaketa arrakasta handiz egin da appeared first on Euskal Herrian Euskaraz.

]]>
2500
Euskaltzale independentiston Topaketak https://ehe.eus/topaketak/ Thu, 16 Feb 2023 10:16:58 +0000 https://ehe.eus/?p=2388 Kaixo euskaltzale! Dagoeneko, Euskaltzale independentiston🔥TOPAKETAK🔥 badu data eta lekua. Urriaren 7an eta 8an, Billabonan izango ...

Irakurri osorikEuskaltzale independentiston Topaketak

The post Euskaltzale independentiston Topaketak appeared first on Euskal Herrian Euskaraz.

]]>
Kaixo euskaltzale!

Dagoeneko, Euskaltzale independentiston
🔥TOPAKETAK🔥 badu data eta lekua.

Urriaren 7an eta 8an, Billabonan izango dira.

Gorde egunak!!! Ez galdu aukera eta animatu parte hartzera.

Euskararen Errepublika eraikiko dugu!

The post Euskaltzale independentiston Topaketak appeared first on Euskal Herrian Euskaraz.

]]>
2388